บทนำสู่ปรัชญาแห่งพุทธภูมิเกี่ยวกับสถูปนางสุชาดา

Introduction to Buddhaphumi Philosophy:The Sujata Stupa 

๑.บทนำ

        เจดีย์นางสุชาดา(Sujata Stupa) เป็นวัดพุทธแห่งหนึ่ง     ตั้งอยู่บนฝั่งตะวันออกของแม่น้ำเนรัญชรา   ในเมืองพุทธคยา  อำเภอคยา รัฐพิหาร สาธารณรัฐอินเดีย     สถูปนางสุชาดา เป็น ๑  ใน ๑๐       สถานที่แสวงบุญที่สำคัญที่สุดของพุทธศาสนาในเนปาลและอินเดีย       มีพุทธศาสนิกชนจากทั่วโลกมาเยี่ยมชมทุกวัน ผู้เขียนได้ไปเยี่ยมชมวัดแห่งนี้ครั้งแรกในปีพ.ศ. ๒๕๔๕    ผู้เขียนรับรู้ถึงสถูปผ่านอายตนะภายและสั่งสมเรื่องราวของสถูปแห่งนี้   เป็นข้อมูลทางอารมณ์      เมื่อวิเคราะห์ข้อมูลทางอารมณ์โดยการอนุมานความรู้เพื่อตรวจสอบที่มาของสถูปแห่งนี้     ผู้เขียนค้นพบว่าสถูปนางสุชาดาตั้งอยู่ไม่ไกลจากวัดมหาโพธิ           สถานที่ที่พระพุทธเจ้าศากยมุนีตรัสรู้  การเดินทางจากวัดมหาโพธิ์ไปยังหมู่บ้านบากรา   (ฺBrakraur Village) แล้วข้ามแม่น้ำเนรัญชราประมาณ  ๒ กิโลเมตร     ใช้เวลาประมาณ ๒๐ นาที     จะนำไปสู่สถูปโบราณที่ล้อมรอบด้วยลวดหนาม  โครงสร้างของสถูป     ผู้เขียนรู้สึกได้อย่างชัดเจนว่าได้รับการบูรณะหลายครั้งนั้น   ปรากฏให้เห็นอย่างชัดเจน โครงสร้างของเจดีย์สุชาดามีฐานเป็นวงกลม คล้ายกับเจดีย์อื่น ๆ ในรัฐอุตตรประเทศและรัฐพิหาร  สาธารณรัฐอินเดีย      เมื่อผู้เขียนสันนิษฐานว่าสถูปสุชาดาถูกสร้างขึ้นในรัชสมัยจักรพรรดิอโศก     

            เมื่อผู้เขียนศึกษาหลักฐานเอกสารในพระไตรปิฎกมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย      จึงได้ยินข้อเท็จจริงเบื้องต้นว่านางสุชาดาได้ถวายข้าวมธุปายาสแก่พระโพธิสัตว์สิทธัตถะก่อนตรัสรู้เป็นพระพุทธเจ้า อย่างไรก็ตาม  ข้อเท็จจริงยังไม่ชัดเจนว่านางสุชาดามีความสำคัญต่อพระพุทธศาสนาเพียงใด      จักรพรรดิอโศก ทรงสร้างเจดีย์นี้ขึ้น เพื่อเป็นอนุสรณ์สถานรำลึกถึงคุณงามความดีของนางสุชาดา  จนกลายเป็นสตรีผู้มีอิทธิพลในพระพุทธศาสนา   และเป็นแรงบันดาลใจให้สตรีชาวพุทธทั่วโลก นำวิถีชีวิตมาปรับใช้ในชีวิตของตนเอง  ให้มีความสุขและมีความรู้ความสามารถในการบรรลุความจริงขั้นปรมัตถ์ เช่นเดียวกับนางสุชาดา  

            จากการตรวจสอบข้อเท็จจริงและรวบรวมหลักฐาน  ผู้เขียนพบว่ามีเพียงเจดีย์โบราณ และแผ่นจารึกประกาศ โดยกรมโบราณคดีแห่งรัฐพิหารเท่านั้น  ที่มีประวัติโดยย่อระบุว่าเป็นเจดีย์บ้านนางสุชาดา ซึ่งเป็นสถานที่ที่เธอถวายข้าวมธุปายาส  แด่พระโพธิสัตว์สิทธัตถะก่อนที่พระองค์จะตรัสรู้ ไม่มีข้อมูลอื่นใดที่บ่งชี้ถึงภูมิหลังของนางสุชาดาอย่างชัดเจน ด้วยความสงสัยเกี่ยวกับความสำคัญของนางสุชาดาในพระพุทธศาสนา   ผู้เขียนจึงศึกษาสถูปนางสุชาดา (Sujata Stupa)   เพิ่มเติมโดยตรวจสอบข้อเท็จจริงและรวบรวมหลักฐาน  เช่น พระไตรปิฎก อรรถกถา พยานวัตถุ เช่น สถูปบ้านนางสุชาดา  พยานบุคคลได้แก่บันทึกของกรมโบราณคดีแห่งรัฐพิหารเมื่อมีหลักฐานเพียงพอ ผู้เขียนจึงวิเคราะห์ โดยการอนุมานความรู้จากหลักฐานต่าง ๆ   โดยใช้เหตุผลเป็นเครื่องมือทางปรัชญาใช้ในการอธิบายความจริงของเรื่องนี้   

            บทความนี้จะเป็นความรู้พื้นฐาน สำหรับพระธรรมทูตแห่งอาณาจักรไทยในสาธารณรัฐอินเดีย และสหพันธ์สาธารณรัฐประชาธิปไตยเนปาล เพื่อให้พวกเขาสามารถนำเสนอเนื้อหาที่สอด คล้องกันแก่ผู้แสวงบุญชาวไทยให้มีเนื้อหาเป็นไปในทิศทางเดียวกัน    และวิธีพิจารณาความจริงของพระพุทธเจ้าที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล    จากที่มาของความรู้ในพระไตรปิฎก อรรถกถา     พยานวัตถุ    เช่น สถูปบ้านนางสุชาดา บันทึกของกรมโบราณคดีแห่งรัฐพิหารและความเชื่อว่าพระพรหมเป็นเทพเจ้าในสมัยพุทธกาลนั้น น่าจะเป็นประโยชน์ต่อการศึกษาวิจัยด้านพระพุทธศาสนาและปรัชญาของนิสิตระดับปริญญาเอก   เพื่อใช้เป็นแนวทางในการวิเคราะห์ข้อมูลโดยอนุมานความรู้  โดยใช้เหตุผล   ซึ่งเป็นเครื่องมือของนักปรัชญาในการอธิบายความจริงของคำตอบ ซึ่งเป็นความรู้ที่ผ่านเกณฑ์ตัดสินที่สมเหตุสมผล ไม่ทิ้งความสงสัยในความจริงอีกต่อไป     และบทความนี้จะเป็นประโยชน์แก่ผู้อ่านทุกท่าน ความรู้ที่ได้นี้สามารถนำไปใช้พัฒนาศักยภาพในการดำเนินชีวิตอย่างสงบสุขบนพื้นฐานของศีลธรรมและกฎหมายได้.