บทนำสู่การมีอยู่ของปาวาลเจดีย์ในพระไตรปิฎก
(Introduction to the Existence of Pavala Pagoda in Tripitaka)
คำสำคัญ ปาวาลเจดีย์ ปลงอายุสังขาร
บทนำ
เมื่อผู้เขียนศึกษาประวัติศาสตร์พระพุทธศาสนาในช่วงปีที่ ๔๕ แห่งการเผยแผ่พระพุทธศาสนาของพระองค์นั้น พระองค์ประชวรหนักและใกล้จะเสด็จดับขันธ์ปรินิพพาน พระพุทธเจ้าทรงพิจารณาพระวรกายแล้วทรงตระหนักว่ายังไม่ถึงเวลาที่จะเข้านิโรธิสมาบัติ เนื่องจากพระองค์ยังมิได้ทรงอำลาอุบาสกและอุบาสิกาทั้งหลาย พระองค์จึงทรงบำเพ็ญตบะการเจริญอิทธิบาท ๔ ดังปรากฏในพระไตรปิฎกฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
ในสมัยพุทธกาล เมืองเวสาลี เมืองหลวงของอาณาจักรวัชชี นับว่ามีบทบาทสำคัญยิ่งในพระพุทธศาสนา นักวิชาการด้านพุทธศาสนาหลายท่านเชื่อว่า อาณาจักรวัชชีคือต้นแบบของการปกครองแบบประชาธิปไตย เนื่องจากมีรัฐธรรมนูญจารีตประเพณี (Unwritten Constitution) มีความสามัคคีในการบริหารบ้านเมืองผ่านระบบรัฐสภา
นอกจากนี้ เมืองเวสารียังเป็นที่ตั้งของ "ปาวาลเจดีย์" สถานที่สำคัญที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าศากยมุนีทรงตัดสินพระทัย "ปลงอายุสังขาร" (Ture down the age of body) และกำหนดวันปรินิพพานในอีก ๓ เดือนข้างหน้า ณ เมืองกุสินารา แคว้นมัลละ สืบเนื่องจากพระองค์ทรงจำพรรษาอยู่ในหมู่บ้านเวฬุคามและทรงประชวรหนัก พระองค์จึงทรงดำเนินชีวิตโดยยึดมั่นในอิทธิบาท ๔ พร้อมทั้งทรงระลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณตลอด ๔๕ ปีของการเผยแผ่พระพุทธศาสนา ทรงเล็งเห็นว่าพระองค์ได้ทรงวางรากฐานการพัฒนาศักยภาพชีวิตของผู้คนในอนุทวีปอินเดียตามหลักอริยมรรคมีองค์ ๘ อันนำไปสู่การบรรลุอภิญญา ๖ ประการและการปฏิรูปสังคมครั้งใหญ่
เมื่อประชาชนจำนวนมากละทิ้งความเชื่อในศาสนาพราหมณ์ หันมานับถือศาสนาพุทธ และยึดมั่นในพระรัตนตรัย คำสอนดังกล่าวได้หยั่งรากลึกลงในจิตใจ เมื่อเผชิญกับความทุกข์ยาก พวกเขาสามารถนำธรรมะไปปรับใช้เพื่อแก้ปัญหาในชีวิตประจำวัน ซึ่งเกิดเป็นพันธกิจที่เหล่าพระอริยสาวกต้องสืบทอดในการเผยแผ่ และพัฒนาศักยภาพชีวิตของผู้คนตามหลักอริยมรรคมีองค์๘ จนบรรลุอภิญญา ๖ เช่นเดียวกับพระพุทธองค์ เมื่อพระพุทธเจ้าทรงเห็นความเจริญมั่นคงเหล่านี้ และทรงประกาศปรินิพพาน ณ ปาวาลเจดีย์แห่งนี้
อย่างไรก็ตาม แม้จะมีหลักฐานพยานเอกสารอย่างพระไตรปิฎก (ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย) ยืนยันเรื่องราวของปาวาลเจดีย์ ณ เมืองเวสาลี อาณาจักรวัชชี แต่สำหรับชาวพุทธทั่วโลกหลักฐานเท่าที่มีอยู่ อาจยังไม่เพียงพอที่จะระบุว่า "พยานวัตถุ "หรือตำแหน่งที่แน่ชัดของปาวาลเจดีย์ในปัจจุบัน หากผู้เขียนแสดงทัศนะโดยคาดคะเนตามเชื่อก็ย่อมไม่ต่างจากนักตรรกศาสตร์ หรือ นักปรัชญาในสมัยพุทธกาล ที่ให้เหตุผลผลคลาดเคลื่อนบ้าง ถูกต้องบ้าง ซึ่งวิญญูชนอย่างเจ้าชายสิทธัตถะย่อมไม่อาจเชื่ออาจเชื่อถือว่า เป็นความรู้ที่แท้จริงได้
ด้วยเหตุนี้ ตามหลักคำสอนของพระพุทธเจ้าที่ว่า อย่าเพิ่งเชื่อตามที่ได้ยินได้ฟัง ตำราหรือคัมภีร์ทางศาสนา จนกว่าได้ตรวจสอบและรวบรวมพยานหลักฐานอย่างถี่ถ้วน ผู้เขียนจึงมุ่งมั่นที่จะสืบเสาะข้อเท็จจริงและรวบรวมหลักฐานจากพระไตรปิฎก อรรถกถา คัมภีร์ทางพระพุทธศาสนา และเอกสารทางวิชาการอื่น ๆ เพื่อนำมาวิเคราะห์ และอนุมานหาความจริงเกี่ยวกับตำแหน่งที่ตั้งของปาวาลเจดีย์อย่างสมเหตุสมผล
บทความวิเคราะห์ฉบับนี้จะเป็นประโยชน์อย่างยิ่งต่อพระธรรมทูตสายต่างประเทศ ในการใช้เป็นข้อมูลประวัติศาสตร์พุทธศาสนา เพื่ออธิบายแก่ผู้แสวงบุญทั้งชาวไทยและต่างประเทศ ที่เดินทางมาสักการะแดนพุทธภูมิ ให้ได้รับความรู้ความเข้าใจพระพุทธศาสนาเป็นไปในทิศทางเดียวกัน กระบวนการวิเคราะห์เชิงอนุมานนี้ยังสามารถใช้เป็นแนวทางสำหรับนักศึกษาระดับปริญญาเอกสาขาพระพุทธศาสนา และปรัชญาในการวิจัยเพื่อพิสูจน์ความจริงเชิงวิชาการ เพื่อให้ได้ซึ่งองค์ความรู้ที่เที่ยงแท้ ปราศจากข้อสงสัยต่อไป
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น